بررسی اثر تیمارهای مختلف در شکستن خواب و تحریک جوانه‌زنی بذر (Firmiana simplex)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

چکیده

با توجه به اینکه جوانه­زنی بذر درخت سیدالاشجار (Firmiana simplex L.) مشکل بوده و تکثیر بذری این گیاه را با مشکلاتی روبرو کرده است، لذا در این پژوهش به بررسی عوامل بازدارنده جوانه­ زنی بذر و چگونگی رفع آنها پرداخته شده است. این آزمایش­ها در قالب طرح کاملاً تصادفی و به صورت فاکتوریل با سه تکرار در آزمایشگاه علوم باغبانی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 1393 اجرا شد. برای رفع خواب فیزیکی (پوسته سخت) از تیمارهای مکانیکی خراش­دهی با ماسه ریز به مدت صفر، 5، 10 و 15 دقیقه، آب گرم (70 درجه سانتی­گراد) و اسید (قرار دادنبذور در محلول اسید سولفوریک غلیظ به مدت 1، 5 و 10 دقیقه و سپس شستشو با آب به مدت 20 دقیقه) و برای رفع خواب فیزیولوژیک، سرمادهی به­مدت 30، 45 و 60 روز در دمای3 تا 6 درجه سانتی­گراد اعمال گردید. نتایج نشان داد که بالاترین درصد جوانه­زنی مربوط به خراش­دهی با ماسه (78 درصد) به مدت 15 دقیقه و 30 روز چینه سرمایی بود. در بین همه تیمارها کمترین میزان جوانه­ زنی مربوط به تیمار شاهد (4.6 درصد) بود. از تیمارهای گوناگونی که به منظور شکستن خفتگی موجود در بذر درخت سیدالاشجار از آن­ها استفاده شد، چنین نتیجه ­گیری شد که بذرهای دارای خفتگی دوگانه پوسته بذر و خفتگی رویانی می­باشد. همچنین نتایج نشان داد استقرار گیاهچه­ های حاصل از این تیمار خراش­ دهی (86.6) در مقایسه با سایر تیمارها به خصوص شاهد (بدون خراش­دهی) بیشتر بوده است.

کلیدواژه‌ها


Akram-Qaderi, F., B. Kamkar, and A. Soltani. 2008. Seed Sci. Technol. University of Mashhad Press. Iran. (In Persian).

Aliero, B.L. 2004. Effects of sulphuric acid, mechanical scarification and wet heat treatments on germination of seeds of Parkia biolobosa. Afr. J. Biotechnol. 3: 179-181.

Baskin, C.C., and J.M. Baskin. 1984. Germination ecophysology of the woodland herb Osmorhiza longistylis (Umbeliferae). Am. J. Bot.71: 687-692.

Benech- Arnold, R.L., R.A. Sanchez, F. Forcella, B.C. Kruk, and M.C. Chersa. 2000. Environment control of dormancy in weed seed banks in soil. Field Crops Res. 67: 105-122.

Draper, S.R. 1985. Seed science and technology. International seed testing association (ISTA).

Eisvand, H. R., H. M. Arefi, and R. Tavakol-Afshari. 2006. Effects of various treatments on breaking seed dormancy of Astragalus siliquosus. Seed Sci. Technol. 34(3): 747-752.

Ellis, R.H., T.D. Hong, and E.H. Roberts. 1990. An intermediate category of seed storage behavior Coffee. J. Exp. Bot. 41: 1167-1174.

Ellis, RH., T.D. Hong, and E.H. Roberts. 1985. Handbook of Seed Technology for Gene Bank. Vol. II, IBGR (International Board for Plant Genetic Resources). Rome. 667.

Esmaeili, A., H. Eisvand, A. Rezaei-Nejad, K. Samii, and M. Zabeti. 2012. Index and seed germination and establishment of seedlings medicinal plants (Myrtus communis L). Special medicinal plants. 14(2): 71-80. (In Persian).

Gongh, R.E. 1996. Growing trees and shrubs from seeds, MONTGUID Agriculture MT 9604. Montana State University. 24p.

Hashemi-Dezful, S.A., and AghaAlikhani, M. 1998. Dormancy and germination of seeds. Shahid Chamran University Press, Iran. (In Persian).

ISEA. 2006. International rules for seed testing. The International Seed Testing Association.

Kaye, TN., A. Love, R.M. Luomam, D.L. Meinke, R.J. Wilson, and M.V. editors. 1983. Seed dormancy in high elevation plants: Implications for ecology and restoration. Conservation and management of native plants and fungi. Native Plants Society of Oregon. Corvallis. Oregon: 115-120.

Khoshkhui. M. 2004. Plant propagation (Translation). Shiraz University Press, Iran (In Persian).

Latifi, N. 2001. Techniques in seed science and technology. Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources Press, Iran. (In Persian).

Maguir, J. D. 1962. Speed of germination selection and evalution for seedling vigor. Crop Sci. Crit. Rev. Biochem. Mol. Biol. 2: 176 –177.

Mahesh, B., and S. Satish. 2008. Antimicrobial Activity of Some Important Medicinal Plant Against Plant and Human Pathogens. World. J. Agric. Sci. 4(s): 839-843.

Mcblain, B.A., and D.J. Hume. 1981. Reproductive abortion. Yield components and nitrogen content in three early soybean cultivares. Can. J. Plant Sci. 61: 499- 505.

Mohammad, S., and N.A. Amusa. 2003. Effects of sulphuric acid and hot water treatment on seed germination of Tamarindus indica. Afr. J. Biotechnology. 2: 270-274.

Mozaffarian, V. 1996. Culture names of plants. Contemporary culture Press, Iran. (In Persian).

Nasiri, M., and H.M. Eisvand. 2002. The impact of sulfuric acid to break dormancy and germination of bean tree and silk tree. J. Forest Plant Breed. Genet. Res. Pastures. 8:95-113. (In Persian).

Park, I.H. 1999. Studies on seed dormancy: Seed maturation in relation to dormancy in golden rain tree (Koelreuteria paniculata Laxm). Acta Hortic. 504:199-207.

Rahimiyan, R., and KHosravi, M. 1996. Seed physiology (Translation). University of Mashhad Press, Iran. (In Persian).

Rasul-Zadegan. E. 1991. Pomology in temperate regions (Translation). Isfahan University Press, Iran. (In Persian).

Rehman, S. 2000. Effect of pre-treatments on dormancy of golden rain-tree (Koelreuteria paniculata Laxm) seeds. J. New Seeds. 2: 29-36.

Rehman, S., and I.H. Park. 2000. Effect of scarification, GA and chilling on the germination of golden rain-tree (Koelreuteria paniculata Laxm.) seeds. Sci. Hortic. 85: 319-324.

Roberts, E.H. 1973. Predicting the storage life of seeds. Seed Sci. Technol. 1: 499-514.

Ruhani, GH. 2005. Selection Guide and the ornamental trees in the green space. Second edition. Press Yyzh, Iran. (In Persian).

Sabeti, H. 2003. Forests, trees and shrubs Iran. Second edition. Yazd University Press, Iran. (In Persian).

Sarmadnia, Gh.H. 1995. Principles of Seed Science and Technology. Jihad- University Press. 83-84.

Tajbakhsh, M. 1995. Seeds (cognitive and certification control). Ahrar Tabriz Press, Iran. (In Persian).

Tekrony, D.M., and D.B. Egli. 1991. Relationship of seed vigor to crop yield: a review. Crop Sci. 31: 816-822.

Tigabu, M., and P.C, Oden. 2001. Effect of scarification, gibberellic acid and temperature on seed germination of two multipurpose Albizia species from Ethiopia. Seed Sci. Technol. 29:11-20.

Villiers, T.A. 1978. Dormancy and the survival of plants. Edward Arnold publishers limited. London.

Yang, T., G. Michael, and J. Dorr. 2013. "Firmiana simplex". Flora of China. Missouri Botanical Garden, St. Louis, MO & Harvard University Herbaria.

Yoshikawa, K., M. Ohtsu, N. Kokudo, H. Shibata, N. Aragaki, T, Higuchi, and T. Hashimoto. 2010. Jpn. J. Pharmacognosy. 64: 102.