بررسی اثر هیدروپرایمینگ بذر بر جوانهزنی و رشد گیاهچه ذرت ( .L mays Zea ( در شرایط کنترل شده

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشجوی دکتری تخصصی اکولوژی گیاهان زراعی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

این مطالعه با هدف بررسی اثر هیدروپرایمینگ بر خصوصیات جوانهزنی و ظهور گیاهچه ذرت در شرایط کنترل شده بهصورت آزمایش فاکتوریل برپایه طرح کاملاً تصادفی با دو ذرت هیبرید سینگلکراس704 و کرج 700 و 6 زمان خشک کردن صفر، 5/1 ،3 ،6 ، 12و 24 ساعت و تیمار شاهد (بدون پیشتیمار) بذرها بعد از 17 ساعت خیساندن با 3 تکرار انجام شد. از لحاظ اکثر صفات اندازهگیری شده هیبریدهای مورد بررسی تفاوت معنیداری داشتند و هیبرید کرج 700 خصوصیات جوانهزنی و ظهور گیاهچه مطلوبتری نسبت به سینگلکراس 704 داشت. با اعمال پیشتیمار، متوسط زمان جوانهزنی بذرهای پیشتیمار شده نسبت به شاهد کاهش و متوسط سرعت جوانهزنی آنها افزایش معنیداری (05/0≤P (را نشان داد، بهطوری که بذرهایی که به مدت 3 ساعت خشک شده بودند دارای بالاترین متوسط سرعت جوانهزنی (5/1 برابر شاهد) بودند. طول و وزن خشک ریشهچه و ساقهچه بذرهای پیشتیمار شده نسبت به شاهد افزایش معنیداری (05/0≤P (داشتند. با وجود اثرات مثبت هیدروپرایمینگ بر خصوصیات جوانهزنی نظیر کاهش متوسط زمان جوانهزنی، افزایش متوسط سرعت جوانهزنی، افزایش طول و وزن خشک ریشهچه و ساقهچه در گیاه ذرت، هیچیک از پیشتیمارها تأثیر معنیداری بر خصوصیات گیاهان رشد یافته در گلخانه نداشتند.

کلیدواژه‌ها


Afzal, I., S.M.A, Basra, M, Shahid, M., Farooq, and M, Saleem. 2008. Priming enhances germination of
spring maize (Zea mays L.) under cool conditions. Seed Sci and Technol. 36(2): 497-503 (in Farsi).
Bittencourt, M.L.C., Dias, D.C.F.D.S., Dias, L.A.D.S., and Araujo, E.F. 2004. Effect of seed priming on
germination and seedling growth of Asparagus (Asparagus officinalis L.). Revista Brasileira de Sementes.
26: 50-56.
Bradford, K.J. 1986. Manipulation of seed water relations via osmotic priming to improve germination
under stress conditions. Scientia Hort. 21: 1105-1112.
Demir, I., and Mavi, K. 2004. The effect of priming on seedling emergence of differentially matured
watermelon (Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum and Nakai ) seeds. Scientia Hort. 97: 229-237.
Durrant, M.J., and Jaggard, K.W. 1988. Sugar-beet seed advancement to increase establishment and
decrease bolting. J. Agric. Sci. Cambridge. 110: 367-374.
Durrant, M.J., Mash, S.J., and Jaggard, K.W. 1993. Effects of seed advancement and sowing date on
establishment, bolting and yield of sugarbeet. J. Agric. Sci. Cambridge. 121: 333-341.
Ellis, R.H., and Roberts, E.H. 1981. The quantification of ageing and survival in orthodox seed. Seed Sci.
Technol. 9: 373-409.
Finch-Savage, W.E., Dent, K.C., and Clark, L.J. 2004. Soak conditions and temperature following sowing
influence the response of maize (Zea mays L.) seeds to on-farm priming (pre-sowing seed soak). Field Crops
Res. 90: 361-374.
Haghiri. A. 1999. Seed priming. Iranian J. Gardener. 6:16-17 (in Farsi).
Harris, D., Joshi, A., Khan, P.A., Gothkar, P., and Sodhi, P.S. 1999. Onfarm seed priming in semi-arid
agriculture: Development and evaluation in maize, rice and chickpea in India using participatory methods.
Exp. Agric. 35: 15-29.
Harris, D., Pathan, A.K., Gothkar, P., Joshi, A., Chivasa, W., and Nyamudeze, P. 2001. On-farm seed
priming: using participatory methods to revive and refine a key technology. Agric. Systems. 69: 151-164.
Harris, D., Rashid, A., Miraj, G., Arif, M., and Shah, H. 2007. ‘On-farm’ seed priming with zinc sulphate
solution—A cost-effective way to increase the maize yields of resource-poor farmers. Field Crops Res. 102:
119-127.
Itabari, J.K., Gregory, P.J., and Jones, R.K. 1993. Effects of temperature, soil water status and depth of
planting on germination and emergence of maize (Zea mays) adapted to semi-arid eastern Kenya. Exp. Agric.
29: 351-364.
Jalilian, A., and Tavakkol Afshari, R. 2005. The effect of osmopriming on germination of sugar beet seeds
under drought stress. Iranian Scientific J. Agric. 27: 23-35 (in Farsi).
Kaur, S., Gupta, A.K., and Kaur, N. 2003. Priming of chickpea seeds with water and mannitol overcomes
the effect of salt stress on seedling growth.International Chickpea and Pigeonpea Newsletter. 10: 18-20.
Khazaei, H. 2001. Improvement of sugarbeet (Beta vulgaris) seed germination with water treatment. Iranian
Journal of Agric Sci Technol. 15(1): 115-120 (in Farsi). 
 
Koocheki, A. 2002. Crop production in dry regions. Jihad-e-Daneshgahi of Mashhad University
Publications. Mashhad, Iran. 202pp. (in Farsi).
Koocheki, A., and M, Khajeh Hosseini. 2008. Modern agronomy. Jihad-e-Daneshgahi of Mashhad
University Publications. Mashhad, Iran. 704pp. (in Farsi).
Martin, B.A., Cerwick, S.F., and Reding, L.D. 1991. Physiological basis for imbibition of maize seed
germination by flooding. Crop Sci. 31: 1052-1057.
Matthews, S., and Khajeh hosseini, M. 2006. Mean germination time as an indicator of emergence
performance in soil of seed lots of maize (Zea mays). Seed Sci Technol. 34: 339-347.
McDonald, M.B., Sullivan, J., and Lauer, M.J. 1994. The pathway of water uptake in maize seeds. Seed
Sci Technol. 22: 79-90.
Moradi Dezfooli, P., Sharif zadeh, F., A, Banke saz. 2008. Effect of Seed Hydro priming in Inbred Lines
Seeds and Different planting Date of Mole parent on Seed Production SC704. The 10th Iranian Congress of
Crop Sciences. 18-20 Agu. 311 (in Farsi).
Murray, G.A. 1989. Osmoconditioning carrot seed for improved emergence. Scientia Horticulturae. 24: 701-
705.
Murungu, F.S., Chiduza, C., Nyamugafat, P., Clark, L.J., W.R., Whalley, and W.E, Finch-Savage.
2004. Effects of ‘on-farm seed priming’ on consecutive daily sowing occasions on the emergence and growth
of maize in semi-arid Zimbabwe. Field Crops Res. 89: 49-57.
Murungu, F.S., Nyamugafata, P., Chiduza, C., Clark, L.J., and W.R., Whalley. 2003. Effects of seed
priming , aggregate size and matric potential on emergence of cotton (Gossypium hirsutum L.) and maize
(Zea mays L.). Soil and Tillage Res. 74: 161-168.
Omidi, H., Soroushzadeh, A., Salehi, A., and Ghezeli, F.D. 2005. Rapeseed germination as affected by
osmopriming pretreatment. Iranian J. Agric Sci Technol. 19: 125-136 (in Farsi).
Parera, C.A., and Cantliffe, D.J. 1994. Pre-sowing seed priming. Hort Rev.16: 109-141.
Passam, H.C., and Kakouriotis, D. 1994. The effects of osmoconditioning on the germination, emergence
and early plant growth of cucumber under saline conditions. Scientia Horticulturae. 57: 233-240.
Pill, W.G., Frett, J.J., and Morneau, D.C. 1991. Germination and seedling emergence of primed tomato
and asparagus seeds under adverse conditions. Hort Sci. 26: 1160-1162.
Roohi, A., Tajbakhsh, M., Saeedi, M.R., and P., Nikzad. 2008. Effect of Different Seed Priming on
Chickpea Cultivars under Drought Stress Conditions. The 10th Iranian Congress of Crop Sciences. 18-20
Agu. 474 (in Farsi).
Sivritepe, H.O., and Dourado, A.M. 1995. The effects of priming treatments on the viability and
accumulation of chromosomal damage in aged pea seeds. Ann Bot. 75: 165-171.
Subedi, K. D., and Ma, B. L. 2005. Seed priming does not improve corn yield in a humid temperate
environment. Agron J. 97: 211-218